نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• حسین سیلسپور ¹
• محمدجواد محقق نیا ²
• شیما احمدی ³
• علی سیلسپور ⁴

¹ گروه مالی بانکداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی (ره)، تهران ایران

² گروه مالی بانکداری، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی(ره)، تهران ایران

³ دکتری، گروه حسابداری، دانشکده علوم اجتماعی و اقتصاد، دانشگاه الزهرا(س)، تهران، ایران

⁴ گروه مدیریت مالی ، حسابداری و مهندسی مالی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات، تهران ایران.

چکیده

این پژوهش بر ارزیابی و توسعه شاخص‌های قرض‌الحسنه در بانکداری اسلامی باهدف بهبود اخلاق مالی و مسئولیت اجتماعی تمرکز دارد. شاخص‌ قرض‌الحسنه که بانک‌های اسلامی را در ارائه وام‌های بدون بهره مطابق با اصول شریعت راهنمایی می‌کنند، در این پژوهش مورد بررسی قرار گرفته‌ است. این شاخص‌ نقش مهمی در ترویج عدالت اقتصادی دارند. روش پژوهش شامل تحلیل محتوا از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با خبرگان و کدگذاری باز بوده است. برای شناسایی، وزن‌دهی و اولویت‌بندی مقوله‌ها و زیرمقوله‌ها، از روش تصمیم‌گیری بهترین - بدترین (BWM) استفاده شده است. نتایج نشان می‌دهند که تمرکز بر اهدافی نظیر کاهش فقر و تحقق عدالت اجتماعی باید در مرکز شاخص‌ قرض‌الحسنه قرار گیرد. علاوه بر این، پژوهش بر اهمیت ارتقای مدیریت منابع و افزایش بهره‌وری از طریق بهینه‌سازی فرایندها و سیاست‌های قرض‌الحسنه تأکید دارد. توسعه معیارهای کارآمدی برای تضمین پایداری و توسعه مداوم در بانکداری اسلامی از دیگر یافته‌های کلیدی این پژوهش است. بااین‌حال، محدودیت‌هایی نظیر ماهیت کیفی داده‌ها و محدوده جغرافیایی محدود مصاحبه‌ها وجود دارد که ممکن است بر یکنواختی و کیفیت داده‌ها تأثیر بگذارد. برای غلبه بر این محدودیت‌ها، توصیه می‌شود پژوهش‌های آینده با استفاده از رویکردهای کمی و کیفی تکمیلی و گسترده‌تری صورت گیرد تا درک عمیق‌تری از تأثیر شاخص‌ قرض‌الحسنه بر اهداف اقتصادی و اجتماعی حاصل شود.

کلیدواژه‌ها

• شاخص قرض‌الحسنه
• بانکداری اسلامی
• تحلیل محتوا
• بهترین - بدترین

عنوان مقاله [English]

Designing Qard Al-Hasan Indices in Islamic Banking with a Content Analysis Approach and the Best-Worst Decision Making Method(BWM)

نویسندگان [English]

• Hossein seilsepoor ¹
• Mohammad Javad Mohagheghnia ²
• shima ahmadi ³
• Ali seilsepour ⁴

¹ Financial and Banking Department, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabatabi University, Tehran, Iran

² Department of Banking Finance, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabatabai University, Tehran, Iran.

³ Department of Accounting, Faculty of Social Sciences and Economics, Al-Zahra University, Tehran,Iran.

⁴ Department of Financial Management, Accounting, and Financial Engineering, Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran

چکیده [English]

This study focuses on the evaluation and development of benevolent loan (Qard-al-Hasan) indices in Islamic banking, aimed at enhancing financial ethics and social responsibility. Qard-al-Hasan indices, guiding Islamic banks in providing interest-free loans in accordance with Sharia principles, are scrutinized for their significant role in promoting economic justice.The research methodology encompasses content analysis through semi-structured expert interviews and open coding. The Best-Worst Method (BWM) was employed for identifying, weighting, and prioritizing categories and subcategories. Findings underscore the centrality of objectives such as poverty reduction and the realization of social justice within the Qard-al-Hasan indices framework.Moreover, the study highlights the importance of enhancing resource management and productivity through the optimization of processes and benevolent loan policies. The development of efficiency criteria to ensure sustainability and continuous growth in Islamic banking is another key finding of this research.However, limitations such as the qualitative nature of the data and the geographical constraints of the interviews may impact the uniformity and quality of the data. To overcome these limitations, future research should adopt broader quantitative and qualitative approaches to achieve a deeper understanding of the impact of Qard-al-Hasan indices on economic and social objectives.

کلیدواژه‌ها [English]

• Qard Al-Hasan Indices
• Islamic Banking
• Content Analysis
• Best-Worst